بخش ۳ - گفتار در فضايل سخن و سخنوري

سخن ز آسمان‌ها فرود آمده‌ست
بر اقليم جان‌ها فرود آمده‌ست
بود تابش ماه و مهر از سخن
بود گردش نه سپهر از سخن
سخن مايهٔ سحر و افسو بود
به تخصيص وقتي كه موزون بود
زدم عمري از بي‌مثالان مثل
سرودم به وصف غزالان غزل
نمودم ره راست عشاق را
ز آوازه پر كردم آفاق را
به قصد قصايد شدم تيزگام
برآمد به نظم معمام نام
ز بي‌چارگي‌ها درين چارسوي
به قول رباعي شدم چاره‌جوي
كنون كرده‌ام پشت همت قوي
دهم مثنوي را لباس نوي
كهن مثنوي‌هاي پيران كار
كه مانده‌ست از آن رفتگان يادگار،
اگرچه روان‌بخش و جان‌پرورست
در اشعار نو لذت ديگرست
دل نونيازان كوي اميد
خط سبز خواهد نه موي سفيد
دريغا كه بگذشت عمر شريف
به جمع قوافي و فكر رديف
كند قافيه تنگ بر من نفس
از آن چون رديف‌ام فتد كار پس
نيايد برون حرفي از خامه‌ام
كه نبود سيه‌رويي نامه‌ام