قصيده شماره ۲۱۸

داري سخني خوب گوش يا نه؟
كامروز نه هشياري از شبانه
حكمت نتواني شنود ازيرا
فتنهٔ غزل نغزي و ترانه
شد پرده ميان تو و ان حكمت
آن پرده كه بستند بر چغانه
مردم نشده‌ستي چو مي‌نداني
جز خفتن و خور چون ستور لانه
اين خانه چگونه بكرد و، كه نهاد
اين گوي سياه اندر اين ميانه؟
بنگر كه چرا كرد صنع صانع
از دام چه غافل شوي به دانه؟
بنديش كه نابوده بوده گردد
تا پيش نباشد يكي بهانه
اين نفس خوشي جوي را نبيني
درمانده بدين بند و شادمانه؟
اي رس بجز از بهر تو نگردد
اين خانهٔ رنگين بر رسانه
ديوار بلند است تا نبيند
كانجاش چه ماند از برون خانه
چون خانهٔ بيگانه‌ش آشنا شد
خو كرد در اين بند و زاولانه
آن است گمانش كنون كه اين است
او را وطن و جاي جاودانه
بل دهر درختي است و نفس مرغي
وين كالبد او را چو آشيانه
اي كرده خرد بر دهان جانت
از آهن حكمت يكي دهانه
داني كه نياوردت آنكه آورد
خيره به گزاف اندر اين خزانه
بل تا بنمايد تو را بر اين لوح
آيات و علامات بي‌كرانه
كردند تو را دور از اين ميانت
گه چشم و گهي حلق و گه مثانه
گوئي كه جوانم، به باغ‌ها در
بسيار شود خشك و، تر جوانه
چون ديد خردمند روي كاري
خيره نكند گربه را به شانه
بيدار و هشيوار مرد ننهد
دل بر وطن و خانهٔ كسانه
بشنو سخن اين كبود گنبد
فتنه چه شوي خيره بر فسانه؟
بر هرچه برون زين نشان دهندت
بكمانه ازين يابي و كمانه
شخص تو يكي دفتر است روشن
بنوشته برو سيرت زمانه
اين عالم سنگ است و آن دگر زر
عقل است ترازوي راستانه
چون راست بود سنگ با ترازو
جز راست نگويد سخن زبانه
آن كس كه زبانش به ما رسانيد
پيغام جهان داور يگانه
او بود زبانهٔ ترازوي عقل
گشته به همه راستي نشانه
بر عالم دين عالي آسمان شد
بر خانهٔ حق محكم آستانه
در خانهٔ دين چونكه مي‌نيائي؟
استاده چه ماندي بر آستانه؟
هاروت همانا كه بست راهت
زي خانه بدان بند جاودانه
در خانه شدم بي‌تو من ازيرا
هاروت تو را هست و مر مرا نه
زين است بر او قال و قيل قولت
وز خمر خم است پر و چمانه
زين به نبود مذهبي كه گيري
از بيم عنانيش و تازيانه
گوئي كه حلال است پخته مسكر
با سنبل و با بيخ رازيانه
اي ساخته مكر و كتاب حيلت
كاين گفت فلاني ز بو فلانه
بر شوم تن خويش سخت كردي
از جهل در هاويه به فانه
آن كس كه تو را داد صدر آتش
خود رفت بدان جاي چاكرانه